Главная English version Карта сайта
Адрес райисполкома:
222932 г. Старые Дороги,
ул. Пролетарская, 38
e-mail: isp@staryedorogi.minsk-region.by
Телефон: 
 (8-01792) 55539
 
Официальный сайт
Официальный сайтОфициальный сайт Официальный сайт
<##lang_search>
Главная  >  Новости  >  Новости региона
Интернет-ресурсы
Новости региона
10.08.2017
«Дзевяць дзевак – адзін я». «Прусаўчанка» танцуе і пяе

Іх рэпертуару багата год. Адмысловая манера выканання. Ганаровае званне «народны», статус гісторыка-культурнай каштоўнасці. Выпуск уласнага дыска да 45-годдзя… Паслужны спіс сталага векам, але маладога душой фальклорнага калектыву «Прусаўчанка» са Старадарожчыны салідны.


МП Святлана АДАМОВІЧ


 


«Будзеш пець – зраблю печ!» 


...На пад’ездзе да тамтэйшагасельскага Дома культуры пачулізаліхвацкую песню – здавалася, ажноскаланалісяяго сцены. «Ого, якіямагутныягаласы!» – падумала з павагай. Дыгэта ж я яшчэ не бачыла, якія там жанчыны! Бойкія, дасціпныя – і такіяактыўныя, нягледзячы на ўзрост!


Той дзеньатрымаўся ў «Прусаўчанкі» спрэсжурналісцкім: напачатку – здымкітэлеканала, затым – размова з карэспандэнтам «МП».


45 год – дата не круглая, дызнакавая. Тымбольшкаліўлічыць, штонекаторыяпрусаўчанкіспяваюць тут ад самагапачатку... Зрэшты, навічкіёсцьтаксама. Сваю спеўна-танцавальна-фальклорнуюспадчынуперадаюцьмаладзейшымбабулі.


У свой час стваральнік і першымастацкікіраўнік «Прусаўчанкі» МіхаілЛапуцькарозныміспосабамізавабліваўжанчын у калектыў.


– Я ж сястраяго! – тлумачыцьВольгаБалоцька. – Во і падтрымлівалі па-сямейнаму. Спявалі тут маці мая, і мужык, і дзеці. Наваткалінашайдзяўчынцы было чатыры гады, мы яе за сабойвазілі на ўсевыступленні. Мішапастаянналюдзейарганізоўваў, і я хадзіла па хатах. Прасілапрыйсціпаспяваць-патаньчыць, дапамагала яму. Тады ў нас вялікікалектыўбыў. І я ж сама так спяваць люблю...


– А якіяпесні?


– Усе-ўсе! Пасяджу, дык прыдумаецца тая і тая...


– Успамінаецца?


– Так. Якіячула ў ягадах, якія – як сена грэбла. Усе ж тадыспявалі за працай.


А гэтаўжоМарыяЛяшкова.


– Значыць, развалілася ў мянепеч... – грунтоўна так пачынаежанчына.


Яеаповедперапыняецца дружным рога- там каляжанак:


– О, Марыя, малайчына – здалёкпачынаеш!


А яна, перачакаўшы хвалю весялосці, працягвае:


– Толькіпераехала я тады ў Прусы. Як кажуць, прывыкала да ўсяго. Печразвалілася – хто ж будзерабіць? Ну, кажуць, Лапуцька добра ўмее. Я да яго: «Мішка, залаценькі, дапамажы!» А ён: «Мне казалі, што ты вельмі добра спяваеш. Будзешпець – зраблюпеч!». Ну, калі так... Запрасіў – прыйшла. Я тут і салісткай была, і артысткай – кімхочаш! У Казахстане якжыла, і там спявала. А тут калектыў добры, а голас у мяневунькудыідзе! (Паказвае рукой угору.) Як падцягну, дык далёкачуваць!


– Вы цімясцовая? – удакладняю.


– Так. Проста як 10 класаўскончыла, дык паехала па белым свецешукацьлёгкага хлеба.


– Знайшлі?


– А як жа! Трэба было і хлеба шукаць, і адзежы, божылі мы ў бядноце. Нас чацвёра ў маці, бацька на фінляндскайзагінуў. Ехала, кабштодзезарабіць, адзецца-абуцца. А там і шчасцезнайшла. Пражыла з мужам разам – крыху да 55 год не дацягнулі, памёр. Трыгады, як ягоняма...


ЛюдмілаТкачова і не думала, штокалісьцібудзе ў «Прусаўчанцы».


– Мая мама, КацярынаПятроўна, тут спявала ад самагапачатку, – тлумачыць. – І я дзяўчынкайездзіла згэтымкалектывам – проста паглядзець на выступленні. Сама дагэтуль эстраду спявала. А такіяпесні, можнасказаць, новыя для нас, хаця і старыя. Пераймаем, падабаецца...


– Мне тыяпесні, абрады, звычаі добра памятаюцца, – прыгадваеВалянціна Розум, якая больш за 40 год адпрацавала ў школе. – Мы ж малымі на вячоркібегалі, калядавацьхадзілі, таньчыцьвучыліся. Але ў клуб дзяцейтады не пускалі. Народу шмат было ў вёсцы, дык мы дарослымзаміналі б. Тамузбіралісяасобна, самі па сабе. Як дзесяцькласаўскончылі, во тадыўжо нас пусцілі ў клуб. Мне і па прафесіітрэба было спяваць. Дык усёжыццёгэтаі раблю – і хорам, і сольна...


Бухгалтар і паштарка, настаўніца і простая сялянскаяжанчына – лучыцьіхматчына песня.


– 37 старыхколісь тут спявала і таньчыла, – наперабойпрыгадваюцьпрусаўчанкі. – Было нам весела, ахвотнавыступаць. Упраўляліся па гаспадарцы, а то і кідаліўсёдыехалі. А наш клуб на святы проста набітыбыўлюдзьмі. Ведаеце, колькідарослыхзбіралася? 900 чалавек! Эх, дзе ж вы, журналісты, тадыбылі?!


– Дык а цяперцітаньчыцепадчасвыступленняў? – дыпламатычнапераводжуразмову на іншуютэму.


– А як жа! Віктар, зайграй «Беднага»!


І жанчыны ў вышыванках (уласнаяпраца, міжіншым, – любата!), разабраўшыся па парах, пускаюцца ў скокі.


 


УнікальныВіктарІванавіч


На агульнымфотаздымкуакампаніятарВіктарКрасоўскі – адзінымужчынасяроддзевяціжанчын. Хацяколькасць «дзевак», як высветлілася, часцякоммяняецца. ВіктарІванавіч – чалавекунікальны. У гэтымсельскімДоме культуры, тагачасным клубе, ёнувогулеўжо 50 год.


– Па сумяшчальніцтву я тут, – зазначае. – Прыехаў у саўгаспрацаваць па накіраваннюды так і застаўся. Па спецыяльнасці – інжы-нер-механік, працаваўгалоўнымінжынерам. Ну, і граю, для душы...


– Дзе ж вывучыліся?


– Самавучка. Тата трохі на гармонікуграў, на балалайцы, на гітары. Маці добра спявала. А яе родная сястра і ўвогуле была артысткайопернагатэатра ў Ленінградзе. Такая спадчыннасць...


– Цізнаходзіцепаразуменне з жанчынамі?


– Канешне!


І ВіктарКрасоўскіпачынаеграць, а жанчыны – таньчыць.


 


Не калектыў, а каштоўнасць


ПасляМіхаілаЛапуцькі і АленыЧаркоўскайнад адраджэннеммясцовыхтрадыцыйапякуеццаМарыяГасанава – мастацкікіраўнік, актыўнаяўдзельніца «Прусаўчанкі», захавальніцагісторыікалектыву. Вясельныабрад «Заручыны», абрад «Хрэсьбіны», беларускіявячоркі… – тут адраджаюць, берагуць, перадаюцьтворчуюспадчынудзецям.


Дзесяць год калектыўшторазпаспяховапацвярджаенайменне «народны». Удзельнічае ў шматлікіхсвятах як у сваімраёне, так і за ягомежамі, у конкурсах абласнога і рэспубліканскагаўзроўню.


Сёлета «Прусаўчанка» брала ўдзел у сёмымрэгіянальнымфестываліфальклорнагамастацтва «Сугалоссе» ў Салігорску, дзе і пацвердзілазванне «Народны аматарскікалектыў».


Два гады таму «Прусаўчанцы» быўнададзены статус гісторыка-культурнайкаштоўнасцінематэрыяльнагапраяўленнячалавека«СпеўныятрадыцыіміжрэччавярхоўяўПцічы і Случы ў вёсцы Прусы СтарадарожскагараёнаМінскайвобласці». І гэта не толькінадзвычайганарова, але і вельміадказна – быцьносьбітамжывойспадчыны.


... Гэтатрэбачуць і бачыць.

Все новости рубрики
© Стародорожский районный исполнительный комитет, 2008
Разработка сайта БЕЛТА
Поддержка сайта УП «Минская волна»